|
 |
Gelegenheid: het bezoek van de Zusteren van de Vilja Rebekkahloge nr. 46 en de Tyrni Rebekkah Loge nr. 30 uit Finland.
Zusteren, ik neem u mee in een soort reis door de tijd, historie en geest.
Wij zijn in de maand mei, een mooie maand qua natuur en een speciale maand:
Vandaag 10 mei – de verjaardag van beppe, waarop altijd werd gememoreerd dat op deze dag in 1940 de inval van de Duitsers in ons land plaats had gevonden; een heel zware tijd brak aan en tot op de dag van heden wordt het leven van velen door de gebeurtenissen uit die tijd, nu 65 jaar geleden, beïnvloed.
Voor de nabestaanden zijn de jaren 40 45 geen geschiedenis.
Het is daarom goed, ja zelfs een noodzaak om tenminste eenmaal per jaar op 4 mei allen die in en door de oorlog zijn omgekomen, te herdenken, Joden, niet-Joden, Zigeuners; U ziet nog overal de kransen bij de monumenten liggen.
In Winschoten zijn van de 476 Joodse bewoners nog geen 50 teruggekeerd uit de concentratie-kampen. Het vervoer ging per goederentrein vanuit het kamp Westerbork via Winschoten en Nieuweschans, waar elke dinsdagavond 30[!] volgeladen goederenwagons klaar stonden, richting vernietigingskampen, de grens over.
Grenzen…….
Wij mensen hebben overal grenzen getrokken, onzichtbaar, maar niet onmerkbaar. U bent hierheen gekomen en heeft vele grenzen gepasseerd, over Zweden, Noorwegen, Denemarken en Duitsland bent u hierheen gevlogen. Het “ijzeren gordijn” bestaat niet meer sinds november 1989.
Toch is het stellen van grenzen noodzakelijk.
Als aan een mens geen grenzen worden gesteld, gaat het fout. Grenzen verkennen zit in de mens.
Een klein kind of puber probeert hoever het kan gaan en moet worden gecorrigeerd, opvoeding heet dit.
In het klein, een gezin, moeten de leden rekening houden met elkaar en zich aan bepaalde spelregels houden. In iets groter verband, een vereniging, onze loges, geldt dit ook, In de maatschappij is het niet anders: wie zich niet aan bepaalde regels, afspraken houdt, krijgt problemen.
Toch blijkt uit de geschiedenis dat altijd op een gegeven moment grenzen worden overschreden , door individuen en collectief, complete landen/volkeren, denk aan nazi-Duitsland, Servie, Irak,(Sadam Hoessein) Afrika (Mobutu)
En altijd gaat dit gepaard met veel leed
En altijd proberen personen weer de kans te grijpen anderen te onderdrukken.
Dus altijd moeten we in de samenleving alert zijn, het goede nastreven, zodat het kwade geen kans krijgt.
Zijn het niet de beginselen van de IOOF te streven naar broederschap in de samenleving?
Wannéér worden grenzen overschreden? Wie bepaalt dit?
Het hangt samen met de heersende normen en waarden.
Ik las een boek van de Finse schrijfster Leena Lander “Het bevel” ,”Käsky”
Het verhaal speelt zich af in de Finse burgeroorlog, lente 1918:
De strijd tussen de Sovjet- georiënteerden, die een staatsgreep hebben gepleegd nog geen jaar na de onafhankelijkheid van Finland van Rusland en de Witten, die steun kregen van Duitsland.
Finland werd een democratie.
De schilder Gallen-Kallena (geboren in Pori, overleden in 1931) heeft het ontstaan van Finland weergegeven naar het nationale epos Kalevala. Een mythologische vertelling over de schepping van de wereld en Finland in het bijzonder.
Het thema van het boek van Leena Lander (geb. 1955 in Turku) is de strijd van ieder mens.
Is het juist om bevelen, innerlijke en van buitenaf, te weigeren of juist op te volgen?
Het is de persoonlijke verantwoordelijkheid van ieder mens om de rechtmatigheid en zelfs de rechtvaardiging van bevelen na te gaan.
Je mag je niet verschuilen achter de heersende opvattingen van de samenleving, je hebt een persoonlijke verantwoordelijkheid om de normen van die samenleving niet zomaar als moreel juist aan te nemen.
Ieder personage in dit boek maakt een keuze, is het de juiste?
Uit het boek spreekt een noodlots-sfeer, typerend voor de Finse volksaard, althans volgens het commentaar.
Ik zou zeggen: lees het boek eens…
Zoek uw doelen echter niet te ver; als u uw doel te hoog stelt, bereikt men niets.
Maar blijf wel onderweg:
Van de ene plek naar de andere.
Of is het vooral het reizen in de eigen geest?
Vaak reizen we door de tijd en zó herinneringen voorbij.
Het is altijd het onderweg zijn, door de seizoenen heen, de elementen ervaren en de weg van de geboorte naar de dood.
Of draait alles om de reis in jezelf – met de hinderlagen van het leven?
Ik eindig met het gedicht “Baltische staten” geschreven door mijn dochter Fieke, naar aanleiding van haar vakantie vorig jaar , met het vliegtuig naar Helsinki en terug met de trein via Letland, Estland, Polen, Duitsland weer terug naar Groningen, - haar ervaring onderweg in een klein dorpje in Polen:
,,Baltische Staten”:
Baltische stoaten
Bus ridt noar t zuden
over zaandwegen langs hoezen
van hòlt. Blaauw vaarfd,
geel en gruin deur grieze
vraauwen mit gespierde aarms.
D’olle heren bin verdwenen.
Deur t roam van synagoge
zai ik Thora onder stof.
Wie kaauwen vlees oet magnetron
en Baltische beats klinken haarder.
In dörpen baauwt Europa alles liek.
Nachtbus ridt langs n olderwetse grenspost
noar Warschau.
Klòkke op Stalins bruudstoart wiest de tied.
T is vief uur ’s mörgens en wie verloaten
vannijs n stad.
Zó is de cirkel van mijn verhaal weer rond.
Winschoten, 10 mei 2010 J.S.Gosselaar-van Harmelen VM
Terug naar Rosa Canina